صدها سال است که خواص بارهنگ در سراسر جهان مورد تایید قرار گرفته. این گیاه حاوی تعدادی ترکیبات شیمیایی موثر از جمله فلاونوئیدها، آلکالوئیدها، ترپنوئیدها، مشتقات فنولیک اسید، گلیکوزیدهای ایریدوئید، اسیدهای چرب، پلی ساکاریدها و ویتامینها است که به اعمال اثرات درمانی خاص آن کمک میکند. به همین ترتیب، مطالعات نشان دادهاند که بارهنگ به عنوان یک التیام دهنده پوست و همچنین یک عامل ضد زخم، ضد دیابت، ضد اسهال، ضد التهاب، ضد درد، ضد باکتری و ضد ویروس موثر است.
![](https://moonnews.ir/wp-content/uploads/2024/02/1-11.jpg)
این گیاه همچنین با خستگی و سرطان مبارزه میکند. بارهنگ همچنین به عنوان یک آنتی اکسیدان و از بین برنده رادیکالهای آزاد مورد استفاده قرار میگیرد.
بارهنگ چیست؟
محققان بر این باور بودند که بارهنگ نزدیک به 4000 سال است که به خصوص در اروپا، آمریکا و آسیا وجود داشته است.
علاوه بر این، گیاه بارهنگ به طور وحشی رشد میکند و از زمانهای قدیم در اکثر نقاط ایران مورد استفاده قرار میگرفته است.
از جمله خواص بارهنگ میتوان به نقش و تاثیر آن در لاغری و کاهش وزن اشاره کرد.
این گیاه همچنین دارای بسیاری از خواص دارویی دیگر است و دلیل آن هم ترکیبات زیست فعال متعددی است که در بارهنگ وجود دارد.
پسیلیوم موجود در بارهنگ برای بیماریهای گوارشی مانند سندرم روده تحریکپذیر (IBS)، اسهال، یبوست و هموروئید استفاده میشود.
همچنین از این گیاه برای درمان چربی خون و اثرات ضد سرطانی آن استفاده شده و گفته میشود که برای کنترل قند خون در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 مفید است.
خواص بارهنگ برای لاغری
از جمله دیگر خواص بارهنگ میتوان به نقش و تاثیر آن در لاغری و کاهش وزن اشاره کرد. این گیاه سرشار از فیبر است و باعث کاهش اشتها میشود.
مصرف این گیاه همراه با آب قبل از وعدههای غذایی میتواند منجر به کنترل اشتها و سیری طولانی مدت و کمتر خوردن شود و در نهایت به کاهش وزن افراد کمک نماید.
از دیگر خواص بارهنگ میتوان به خاصیت سمزدایی این دانههای خاکستری اشاره کرد.
به علاوه بارهنگ با سمزدایی از کبد، به کمک میکند و ریسک ابتلای کبد به هپاتیت را نیز کاهش میدهد.
اگر از پیروی میکنید، برای اضافه کردن بارهنگ به برنامه غذایی خود، با پزشک مشورت کنید.
رژیم دکتر کرمانی تنها رژیمیه که حسرت هیچ غذایی رو به دلت نمیذاره کافیـه همیـن الان تصمیم بگیری که میخـوای وزنت رو کم کنی و به اون اندامی که همیشه آرزوش رو داشتی برسی! از همین لحظه ما کنارتیم تا باهم به هدفت برسیم.
طبع بارهنگ به صورت سرد و خشک (سوداوی) توصیف میشود و این خاصیت در همه بخشهای گیاه، از برگ گرفته تا دانههای آن، یکسان است. بنابراین، بارهنگ برای درمان اسهال ناشی از افزایش رطوبت و بلغم در بدن مفید است. علاوه بر این، به دلیل طبع خنک خود در تسکین تب نیز موثر است
اثرات محافظتی برای دستگاه گوارش
با توجه به اثر ضد التهابی گیاه بارهنگ میتوان از آن برای درمان انگلهای داخلی و مشکلات معده استفاده کرد. بخش پلی هولوزیدیک جدا شده از برگها و دانههای برخی از گونههای بارهنگ، دارای عملکرد محافظتی گوارشی است. همچنین مصرف این گیاه با دوزهای بالاتر اثر ملین دارد.
دانههای گیاه در مقایسه با برگها اثر محافظتی گوارشی بالایی دارند که ممکن است در نتیجه محتوای بالای موسیلاژ باشد. برای آزمایش توانایی عصاره گیاه بارهنگ در مهار زخم، از عصاره آن بر روی موشها استفاده شد.
اسیدیته و مایع معده با مصرف عصاره بارهنگ به طور معنی داری کاهش یافت که این موضوع به دلیل مهار ترشح اسید معده و افزایش عوامل دفاعی مخاطی میباشد.
یکی از خواص بارهنگ، بهبود مشکلات گوارشی و هضم است.
طبع بارهنگ
بارهنگ دارای طبعی سرد است و ترکیب آن به همراه عرق نعناع که دارای طبع گرمی است، آن را تبدیل به یک ترکیب متعادل برای بدن میکند.
ارزش غذایی بارهنگ
بارهنگ دارای انواع ویتامینها از جمله مواد مغذی زیر میباشد:
- ویتامین C
- ویتامین K
- ویتامین A
- پتاسیم
- تانن
- آهن
- فیبر
- موسیلاژ
بارهنگ را با چه چیزی مصرف کنیم؟
مصرف بارهنگ به همراه عسل آن را به ترکیبی ضد میکروبی برای معده تبدیل میکند. همچنین میتوانید بارهنگ را با عرق نعناع ترکیب کنید تا از خواص آن برای برطرف شدن ناراحتیهای گوارشی بهرهمند شوید.
نحوه مصرف بارهنگ
بارهنگ به اشکال مختلف از جمله دانههای برشته، جوشانده، شربت، لمینت، غرغره، تنقیه رکتوم، شیاف واژینال، قطره چشمی و بینی برای هر بیماری توسط محققان تجویز شده است.
به دلیل خواص بارهنگ، بسیاری از مردم از آن به عنوان بخشی از مرهم یا بالم استفاده میکنند.
از گیاه بارهنگ میتوانید به عنوان دمنوش نیز استفاده کنید.
علاوه بر لذت بردن از بارهنگ در بسیاری از مرهمها، میتوانید برگها یا دانههای آن را نیز خودتان برداشت کرده و به روشهای مختلف مصرف کنید. در واقع بارهنگ گیاهی است که میتوانید خودتان آن را بچینید و مصرف کنید.
چند مورد از نحوه مصرف بارهنگ برای معده و دیگر مشکلات سلامتی به اشکال زیر است:
چای
برای بهرهمندی از خواص بارهنگ میتوانید آن را به صورت دمنوش و چای میل کنید.
اگر برگهای بارهنگ را له کنید و آب داغ به آن اضافه کنید، میتوانید از آن چای درست کنید، اما فراموش نکنید که بیش از 3 تا 4 فنجان در روز از این چای ننوشید.
برگهای تازه اضافه شده به غذاها
بسیاری از مردم برگهای گیاه بارهنگ را میخورند زیرا بمب منیزیم و ویتامینهای کلیدی مختلف است. برگهای قدیمیتر معمولاً سفتتر از برگهای جدیدتر هستند، بنابراین سعی کنید برگهای قدیمیتر را بجوشانید یا بپزید و از آنها در سرخکردنیها، سوپها یا خورشها استفاده کنید.
تخم بوداده بارهنگ
معمولا تخم بوداده بارهنگ را با عرق نعناع مخلوط میکنند و برای درمان ناراحتیهای گوارشی استفاده میکنند.
میزان مصرف بارهنگ
میزان مصرف بارهنگ برای بیماریهای گوناگون مختلف است. در ادامه مقاله میزان دوز مصرفی برای بعضی از بیماریها آورده شده است.
- دوز عمومی: 3 تا 6 گرم در روز
- یبوست: 1 قاشق چایخوری تا 1 قاشق غذاخوری پودر یا گرانول مخلوط شده در 180 تا 240 میلی لیتر مایع 1 تا 3 بار در روز
- کنترل قند خون در بیماران دیابتی نوع 2: 8 تا 13.6 گرم در روز به مدت 6 تا 12 هفته
- هیپرلیپیدمی: 2 گرم در روز در 2 تا 3 دوز تقسیم بندی شده
- عفونتهای تنفسی: 3 تا 6 گرم در روز به صورت چای
خواص بارهنگ چیست؟
گیاه بارهنگ دارای خواص متعدد و شناخته شدهای میباشد. از جمله خواص بارهنگ میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
التیام زخمها
خواص بارهنگ برای عفونت هم تاثیرگذار است و برگ گیاه بارهنگ قرنها به عنوان یک داروی التیام زخم تقریباً در تمام نقاط جهان مورد استفاده قرار میگیرد.
تقویتکننده سیستم ایمنی
یکی از خواص بارهنگ، کمک به تقویت سیستم ایمنی بدن است زیرا عصاره متانولی برگهای بارهنگ، تولید اکسید نیتریک یا فاکتور نکروز تومور آلفا را افزایش داده و تکثیر لنفوسیتها را تحریک میکند. در نتیجه میتواند از ایجاد تومورهای سرطانی و عفونتها جلوگیری کند.
خواص بارهنگ بر بهبود سرطان
فعالیت تعدیلکننده ایمنی بارهنگ، افزایش تکثیر لنفوسیت و ترشح اینترفرون-γ را در غلظتهای پایین نشان میدهد. به همین دلیل عصاره مخلوط شده با آب گرم گیاه بارهنگ میتواند به بهبود سرطان خون و عفونتهای ویروسی کمک کند.
اثرات محافظتی کبد
مفید برای بیماری التهابی روده
مصرف دانههای بارهنگ برای بیماری التهابی روده (IBD) مفید بوده و توصیه میشود.
مفید برای درمان سرفه
خواص بارهنگ برای سرفه بسیار موثر است و به بهبود آن کمک میکند. دانههای بارهنگ پس از خیس شدن با آب لایه موسیلاژی را ایجاد میکنند، که مصرف آن برای درمان سرفههای خشک و خونی بسیار موثر است.
اگر از سرفه رنج میبرید، از گیاه بارهنگ استفاده کنید که التهاب گلو را کاهش میدهد.
اثرات تسکین دهنده
شاید رایجترین خواص بارهنگ، خاصیت تسکین دهندگی این گیاه باشد. این موضوع به این دلیل است که برگها دارای ترکیبات تسکین دهنده مانند تاننها، گلیکوزیدها و فلاونوئیدها هستند.
این گیاه میتواند حالت سوزن سوزن شدن، خارش و تاول را که معمولاً با تبخال در سراسر بدن همراه است، تسکین دهد. بارهنگ همچنین میتواند به آرام کردن پوست تحریک شده ناشی از تبخال نیز کمک کند.
خواص بارهنگ برای مو
تحقیقات نشان میدهد که عصاره بارهنگ برای درمان پوسته و شوره سر بسیار مفید است. آب بارهنگ را با سرکه مخلوط کرده و برای درمان شوره سر به صورت روزانه روی موهای خود استفاده کنید.
اثرات محافظتی پوست
معروف ترین خاصیت بارهنگ توانایی آن در تقویت بهبود زخم و اثرات محافظتی برای پوست میباشد. این موضوع تا حدی به دلیل خواص تسکیندهنده آن است.
بارهنگ نه تنها پوست شما را تسکین میدهد، بلکه آن را تغذیه کرده و از پوست شما محافظت میکند. این گیاه سرشار از ویتامینها، مواد معدنی و آنتی اکسیدانها است تا بتواند به عنوان یک نیروگاه مغذی عمل کند.
یکی از فواید جالب توجه بارهنگ، بهبود برخی زخمها است.
این گیاه که دارای خاصیت تقویتکنندگی التیام زخمها میباشد را میتوان با سایر مواد کاملا طبیعی ترکیب کرد. بارهنگ به تسکین تحریکی که معمولاً افراد بلافاصله پس از تاتو تجربه میکنند، کمک فراوانی میکند.
در مجموع، این مرهم تاتو میتواند به تسکین درد و تورمی که بلافاصله پس از انجام خالکوبی ایجاد میشود، کمک کند.
مرهم بارهنگ یک لایه محافظ ایجاد میکند که به پوست شما اجازه میدهد به درستی ترمیم شود. این مرهم حتی به مرور زمان پوست شما را مرطوب و تغذیه میکند.
مرهم بارهنگ را با بسیاری از مواد مرطوبکننده و تسکیندهنده دیگر مثل مواد زیر ترکیب میکنند:
- روغن زیتون
- علف مرغ
- روغن گل کالاندولا
- روغن برگ رزماری
این مرهم دستان شما را تغذیه و مرطوب کرده و در حالی که از پوست محافظت میکند، به التیام آن کمک کرده و درد را نیز تسکین میدهد.
تقویت کننده هاضمه
شواهدی وجود دارد که نشان میدهد خواص گیاه بارهنگ و ترکیبات موجود در برگها و دانههای بارهنگ میتوانند برخی از انواع ناراحتیهای گوارشی را کاهش دهند.
این موضوع به دلیل وجود دانههایی به نام پسیلیوم است.پسیلیوم فیبر محلول است که اغلب در ملینهای طبیعی یا گیاهی استفاده میشود، زیرا میتوانند در حین حرکت در دستگاه گوارش، آب را جذب کنند.
یک بررسی علمی نشان داد که برگهای بارهنگ میتواند حرکت دستگاه گوارش شما را کند کند. در نتیجه، به تسکین موقت مشکلاتی مانند اسهال، همراه با ایجاد حرکات منظم روده کمک میکند.
عوارض مصرف بارهنگ
بارهنگ دارای خواص زیادی است، اما این نکته را نباید فراموش کرد که مصرف این گیاه ممکن است برای بعضی از افراد دارای عوارض جانبی باشد.
مصرف بیش از حد برگها یا دانههای بارهنگ میتواند منجر به علائم گوارشی خفیف زیر شود:
- حالت تهوع
- اسهال
- استفراغ
- واکنشهای پوستی
- نفخ
در برخی موارد نادر، دوز بالای مصرف بارهنگ ممکن است باعث عوارض جانبی شدیدتری از جمله احتمال آنافیلاکسی شود، که نوعی واکنش آلرژیک جدی است. به دلیل این احتمال، باید قبل از مصرف بارهنگ به صورت خام با پزشک خود مشورت کنید.
مصرف بیش از اندازه بارهنگ ممکن است باعث اسهال شود.
همچنین مکملهای فیبر موجود در دانههای بارهنگ، مانند پسیلیوم، میتوانند به جای اینکه کمککننده باشند، گاهی اوقات، باعث ایجاد مشکلات گوارشی شوند.
عوارض جانبی جزئی شامل نفخ شکم، نفخ، حالت تهوع، استفراغ، سوء هاضمه و درد سینه است. عوارض جانبی جدیتر شامل آنافیلاکسی، احتقان قفسه سینه، عطسه و آبریزش چشم و آسم میباشد.
در نهایت، برای پیشگیری از عوارض مصرف بارهنگ، بهتر است مصرف آن را به آرامی شروع کنید و در هر زمان مقدار کمی از آن را استفاده کنید.
بارهنگ برای چه کسانی مضر است؟
مصرف بارهنگ برای افراد زیر باید با احتیاط یا زیر نظر پزشک باشد:
زنان باردار یا شیرده
زنان باردار یا شیرده بهتر است از مصرف بارهنگ خودداری کنند. عوارض جانبی ثبت شده برای این افراد شامل افزایش فعالیت رحم و ایجاد خاصیت ملین میباشد.
اگر از داروهای خاص استفاده میکنید یا باردار هستید، درباره مصرف بارهنگ با پزشک خود مشورت کنید.
بیماران مبتلا به انسداد دستگاه گوارش
از آنجایی که بارهنگ به عنوان یک ملین عمده عمل میکند، بیماران مبتلا به انسداد دستگاه گوارش یا دفع سخت مدفوع باید از مصرف آن خودداری کنند، زیرا ممکن است شرایط را بدتر کند.
همانطور که گفته شد، از آنجایی که میتوانید برگها را به صورت خام یا پخته مصرف کنید، میتوانید آنها را به عنوان تزئین یا به صورت مواد افزودنی به غذاهای طبع گرم اضافه کنید. فقط مطمئن شوید که برگها را قبل از خوردن کاملا بشویید.